जापानको दक्षिणपश्चिमी क्युसु टापुको कुमामोतो प्रान्तमा मंगलबार गएको शक्तिशाली भूकम्पमा कम्तीमा १३ जनाको मृत्यु भएको छ भने दर्जनौं घाइते भएका छन्। भूकम्पपछि भवनहरू भत्किनु, सडक र पुलमा क्षति पुग्नु, विद्युत् आपूर्ति अवरुद्ध हुनु तथा औद्योगिक प्रतिष्ठानहरूमा क्षति पुगेपछि जापानी सरकारले उद्धार तथा राहत कार्यलाई तीव्र बनाएको छ।
जापानी प्रधानमन्त्री सनई ताकाइचीले भूकम्प प्रभावित क्षेत्रमा अझै केही मानिस हराइरहेको जानकारी दिँदै खोजी तथा उद्धार अभियान निरन्तर जारी रहेको बताएकी छन्। उनका अनुसार उद्धार टोलीले सबै उपलब्ध स्रोत परिचालन गरी प्रभावित नागरिकलाई सुरक्षित स्थानमा पुर्याउने प्रयास गरिरहेको छ।
जापानी अधिकारीहरूले भूकम्पको तीव्रता ७.१ म्याग्निच्युड रहेको बताएका छन् भने अमेरिकी भूगर्भ सर्वेक्षण (यूएसजीएस)ले यसको परिमाण ६.८ म्याग्निच्युड र केन्द्रविन्दुको गहिराइ करिब १० किलोमिटर रहेको जनाएको छ। शक्तिशाली धक्काका कारण कुमामोतोसहित आसपासका क्षेत्रमा दर्जनौं परकम्प महसुस गरिएको जनाइएको छ।
अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यमका अनुसार यात्सुशिरो र कुमामोतोका अस्पतालमा ठूलो संख्यामा घाइतेको उपचार भइरहेको छ। स्थानीय प्रशासनले मृतक र घाइतेको संख्या अझै बढ्न सक्ने अनुमान गरेको छ, किनभने केही भवन भत्किएका स्थानमा खोजी कार्य जारी छ।
भूकम्पबाट सबैभन्दा बढी क्षति कासिमा क्षेत्रमा रहेको एक ठूलो शपिङ मलमा भएको बताइएको छ। भूकम्पपछि ग्यास चुहावटका कारण भएको विस्फोटले भवनको छाना र पर्खाल भत्किँदा केही मानिस घाइते भएका छन्। उद्धार टोलीले भवनभित्र फसेका व्यक्तिको खोजी जारी राखेको छ।
यात्सुशिरोस्थित एक औद्योगिक प्रतिष्ठानमा पनि संरचनात्मक क्षति पुगेको छ। कारखानाको चिम्नीको एक भाग भत्किएको छ भने त्यहाँ कार्यरत केही कर्मचारीको अवस्थाबारे प्रारम्भिक चरणमा जानकारी संकलन गरिएको थियो। स्थानीय प्रशासनले सबै प्रभावित क्षेत्रको विस्तृत क्षति विवरण संकलन गरिरहेको जनाएको छ।
भूकम्पका कारण हजारौं घरमा विद्युत् आपूर्ति अवरुद्ध भएको छ भने केही स्थानमा आगलागीसमेत भएको छ। सडक चर्किएका, पुलमा क्षति पुगेका तथा रेल सेवा प्रभावित भएपछि केही समय यातायात अवरुद्ध भएको थियो। कुमामोतो विमानस्थल पनि केही घण्टाका लागि बन्द गरिएपछि पुनः सञ्चालनमा ल्याइएको छ।
जापानी रक्षा मन्त्रालयले राहत तथा उद्धार कार्यका लागि करिब ३,६०० सैनिक परिचालन गरेको छ। प्रभावित क्षेत्रको हवाई अनुगमन, राहत सामग्री वितरण तथा खोजी कार्यलाई तीव्र बनाउन सैनिक हेलिकोप्टर र विमानसमेत परिचालन गरिएको छ। स्थानीय प्रशासनले नागरिकलाई परकम्पको सम्भावित जोखिमप्रति सतर्क रहन र सरकारी निर्देशन पालना गर्न आग्रह गरेको छ।
विज्ञहरूका अनुसार जापान प्रशान्त महासागरको ‘रिङ अफ फायर’ क्षेत्रमा पर्ने भएकाले यहाँ बारम्बार भूकम्प जाने गर्छ। त्यसैले देशले अत्याधुनिक पूर्वसूचना प्रणाली, भूकम्प प्रतिरोधी भवन निर्माण मापदण्ड र नियमित विपद् अभ्यासलाई उच्च प्राथमिकता दिएको छ। यद्यपि यसपटकको शक्तिशाली भूकम्पले आधुनिक पूर्वतयारीका बाबजुद प्राकृतिक विपद्को जोखिम अझै उच्च रहेको देखाएको छ।
अधिकारीहरूले प्रभावित क्षेत्रमा राहत, पुनःस्थापना र क्षति मूल्यांकनको कामलाई तीव्र बनाइएको जनाउँदै मृतक र घाइतेको आधिकारिक विवरण अद्यावधिक भइरहेकाले नागरिकलाई आधिकारिक सूचनामात्र विश्वास गर्न आग्रह गरेका छन्।
