मिटरब्याजबाट पीडित बनेका नागरिकहरूको न्यायको खोजीमा सुरु गरिएको पैदल यात्रा चौथो दिनमा प्रवेश गरेको छ। जनकपुरबाट असार २५ गते सुरु भएको ‘न्याय मार्च’ शनिबार लालबन्दीबाट राजधानी काठमाडौंतर्फ अघि बढेको हो। सहभागीहरूले सरकारले विगतमा गरेका सहमति कार्यान्वयन नगरेको आरोप लगाउँदै आफ्ना माग पूरा नभएसम्म आन्दोलन नरोकिने स्पष्ट पारेका छन्।
मार्चमा सहभागी पीडितहरू न्याय, कानुनी संरक्षण र मिटरब्याजका नाममा भएका आर्थिक शोषणको अन्त्यको माग गर्दै दैनिक लामो दूरी पैदल हिँडिरहेका छन्। आयोजकका अनुसार उनीहरूले हरेक दिन करिब २० देखि २६ किलोमिटर दूरी पार गर्दै काठमाडौं पुग्ने लक्ष्यसहित यात्रा जारी राखेका छन्। यदि मौसम र यात्रा तालिकामा कुनै अवरोध नआए करिब एक साताभित्र राजधानी पुग्ने तयारी रहेको जनाइएको छ।
पदयात्राका क्रममा सहभागीहरूले विभिन्न नारासहितका प्लेकार्ड बोकेका छन्। ‘चुपचाप तमसूक फाड’, ‘न्याय हाम्रो अधिकार हो’, ‘पीडितलाई न्याय देऊ’ तथा ‘अधिकार माग्न काठमाडौं जानु नपरोस्’ जस्ता सन्देशमार्फत उनीहरूले आफ्नो आवाज बुलन्द बनाइरहेका छन्। यात्रामा महिला, पुरुष, ज्येष्ठ नागरिक तथा विभिन्न जिल्लाबाट आएका मिटरब्याज पीडितहरूको उल्लेखनीय सहभागिता रहेको छ।
आयोजकहरूले राज्यका निकायलाई पटक–पटक आफ्ना समस्या सुनाउँदा पनि अपेक्षित सुनुवाइ नभएको गुनासो गरेका छन्। उनीहरूका अनुसार विगतमा सरकारसँग भएका चारवटा सहमतिले पीडितहरूमा आशा जगाए पनि ती प्रतिबद्धता व्यवहारमा कार्यान्वयन हुन सकेनन्। यही कारण पुनः शान्तिपूर्ण दबाब सिर्जना गर्न पैदल यात्रा सुरु गरिएको उनीहरूको भनाइ छ।
मार्चमा सहभागीहरूले मिटरब्याजका कारण हजारौँ परिवार आर्थिक, सामाजिक तथा मानसिक रूपमा प्रभावित भएको दाबी गरेका छन्। उनीहरूका अनुसार अत्यधिक ब्याजदर, ऋण असुलीका नाममा भएका दुरुपयोग तथा कानुनी प्रक्रियाको प्रभावकारी कार्यान्वयन नहुँदा धेरै नागरिकले घरजग्गा गुमाउनुका साथै जीवनयापनमा समेत कठिनाइ भोग्नुपरेको छ। यस्ता समस्याको दीर्घकालीन समाधानका लागि सरकारले प्रभावकारी कदम चाल्नुपर्ने उनीहरूको माग छ।
पदयात्रा विभिन्न बजार तथा बस्ती हुँदै अघि बढिरहेका बेला स्थानीयवासीले पनि सहभागीहरूलाई स्वागत तथा हौसला प्रदान गरिरहेका छन्। केही स्थानमा नागरिक समाज, सामाजिक अभियन्ता तथा स्थानीय संघसंस्थाले यात्रामा सहभागीहरूलाई खानेपानी, स्वास्थ्य सहायता र विश्रामको व्यवस्था समेत गरेका छन्। यसले आन्दोलनप्रति सार्वजनिक चासो बढ्दै गएको संकेत गरेको छ।
आयोजकहरूले काठमाडौं पुगेपछि सम्बन्धित सरकारी निकायमा ज्ञापनपत्र बुझाउने, पीडितहरूको माग सार्वजनिक रूपमा प्रस्तुत गर्ने तथा आवश्यक परे थप आन्दोलनका कार्यक्रम घोषणा गर्ने तयारी रहेको बताएका छन्। उनीहरूको भनाइमा आन्दोलनको उद्देश्य कुनै राजनीतिक लाभ हासिल गर्नु नभई मिटरब्याज पीडित नागरिकका समस्याको स्थायी समाधान खोज्नु हो।
यस आन्दोलनले फेरि एकपटक मिटरब्याज समस्यालाई राष्ट्रिय बहसको केन्द्रमा ल्याएको छ। कानुनी सुधार, प्रभावकारी कार्यान्वयन र पीडितलाई शीघ्र न्याय उपलब्ध गराउने विषयमा सरकारमाथि दबाब बढिरहेको अवस्थामा पैदल न्याय यात्राले सम्बन्धित निकायको ध्यान तान्ने अपेक्षा गरिएको छ। पीडितहरूको भनाइमा, आफ्ना हकअधिकार सुनिश्चित नभएसम्म र विगतका सहमति पूर्ण रूपमा कार्यान्वयन नभएसम्म उनीहरूको संघर्ष जारी रहनेछ।
