राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी का सभापति रवि लामिछाने यही जेठ १८ गतेदेखि दुईदिने भारत भ्रमणमा जाने भएका छन्। भारतीय विदेश मन्त्रालयको निमन्त्रणामा हुन लागेको यो भ्रमणलाई नेपाल–भारत सम्बन्धको सन्दर्भमा महत्वपूर्ण रूपमा हेरिएको छ।
उक्त भ्रमणका क्रममा लामिछानेले भारतका उच्च राजनीतिक तथा कूटनीतिक नेतृत्वसँग भेटवार्ता गर्ने कार्यक्रम तय भएको स्रोतले जनाएको छ। उनले भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदी, विदेशमन्त्री एस. जयशंकर, विदेश सचिव विक्रम मिस्री तथा राष्ट्रिय सुरक्षा सल्लाहकार अजित डोभाल सँग भेट गर्ने कार्यतालिका रहेको बताइएको छ।
यसका अतिरिक्त उनले भारतीय जनता पार्टी का पदाधिकारीहरूसँग पनि छलफल गर्ने कार्यक्रम रहेको बुझिएको छ। भारतले विगतमा नेपालका प्रमुख दलका शीर्ष नेताहरूलाई यसैगरी निमन्त्रणा दिँदै आएको सन्दर्भमा यो भ्रमणलाई निरन्तरताको रूपमा पनि लिइएको छ। यसअघि माओवादी केन्द्रका अध्यक्ष पुष्पकमल दाहाल र नेपाली कांग्रेसका सभापति शेरबहादुर देउवा ले पनि भारतको यस्तै प्रकारको औपचारिक भ्रमण गरेका थिए।
हाल रवि लामिछाने देशको प्रमुख राजनीतिक शक्तिको नेतृत्वमा रहेका कारण भारतले उनलाई विशेष महत्वका साथ निमन्त्रणा दिएको बुझिन्छ। एक भाजपा निकट नेताका अनुसार नेपालमा उदाउँदै गरेको नयाँ राजनीतिक शक्ति र त्यसको नेतृत्वसँग सम्बन्ध विस्तार गर्न भारत इच्छुक देखिएको छ।
यता, पछिल्लो समय नेपाल–भारत सम्बन्ध केही जटिल अवस्थामा पुगेको विश्लेषण गरिँदै आएको छ। विशेषगरी लिपुलेक लगायतका सीमा विवादका विषयले दुई देशबीच कूटनीतिक संवादमा असर परेको देखिन्छ। यसैकारण भारतीय विदेश सचिवको नेपाल भ्रमण स्थगित भएको थियो।
नेपालतर्फ पनि उच्चस्तरीय भ्रमणहरू अनिश्चित बनेका छन्। प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाह ले भारत भ्रमणको निमन्त्रणा स्वीकार गरे पनि भ्रमणको मिति तय हुन सकेको छैन। त्यसैगरी परराष्ट्रमन्त्री शिशिर खनाल का दुईवटा प्रस्तावित भारत भ्रमण पनि स्थगित भइसकेका छन्।
यस्तो अवस्थामा रास्वपा सभापति लामिछानेको भारत भ्रमणलाई अर्थपूर्ण रूपमा हेरिएको छ। विश्लेषकहरूका अनुसार यो भ्रमणले दुई देशबीचको संवाद पुनः सक्रिय बनाउन सहयोग पुग्न सक्छ। साथै, नयाँ राजनीतिक शक्तिको रूपमा उदाएको रास्वपाले अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा आफ्नो उपस्थिति र कूटनीतिक पहुँच विस्तार गर्ने अवसरका रूपमा पनि यसलाई लिएको अनुमान गरिएको छ।
यो भ्रमणले नेपाल–भारत सम्बन्धको वर्तमान अवस्थालाई नयाँ ढंगले प्रभावित पार्न सक्ने सम्भावना रहेको छ। आगामी भेटवार्ताबाट निस्कने निष्कर्ष र समझदारीहरूले द्विपक्षीय सम्बन्धको दिशा निर्धारणमा महत्वपूर्ण भूमिका खेल्ने अपेक्षा गरिएको छ।
