साउन महिनाभर लगातार उकालो लागेको कुखुराको मासुको मूल्यमा फेरि वृद्धि भएको छ। राष्ट्रिय कुखुरा बिक्री व्यवसायी संघले शुक्रबारदेखि लागू हुने गरी जिउँदो कुखुरा र तयारी मासु दुवैको नयाँ मूल्य निर्धारण गरेको हो। उत्पादनमा कमी आएको र बजारमा मागअनुसार आपूर्ति हुन नसकेको भन्दै व्यवसायीहरूले मूल्य समायोजन गरिएको बताएका छन्।
संघका अनुसार यसअघि प्रतिकिलो २३० रुपैयाँ रहेको जिउँदो कुखुराको मूल्य १० रुपैयाँ बढाएर २४० रुपैयाँ कायम गरिएको छ। यससँगै उपभोक्ताले बजारमा खरिद गर्ने तयारी कुखुराको मासुको मूल्य पनि बढेको छ। यसअघि प्रतिकिलो ३१५ रुपैयाँ रहेको तयारी मासुको मूल्य अब ३३० रुपैयाँ पुगेको छ। पछिल्लो समय पटक–पटक मूल्य बढ्दै जाँदा उपभोक्तामाथि थप आर्थिक भार परेको छ।
व्यवसायीहरूका अनुसार केही समयअघि फैलिएको बर्डफ्लु संक्रमणका कारण ठूलो संख्यामा कुखुरा नष्ट भएको थियो। त्यसको प्रत्यक्ष असर अहिले पनि उत्पादनमा देखिएको उनीहरूको भनाइ छ। धेरै फार्ममा उत्पादन घटेका कारण बजारमा आवश्यक परिमाणमा कुखुरा उपलब्ध गराउन कठिन भएको र यही अवस्थाले मूल्य बढाउन बाध्य बनाएको संघले जनाएको छ।
यद्यपि, पशुसेवा विभाग ले भने साउन १ गतेदेखि देशमा बर्डफ्लुको सक्रिय संक्रमण नरहेको जानकारी दिएको छ। विभागका अनुसार हाल रोग नियन्त्रणमा आइसकेको छ र नयाँ संक्रमण पुष्टि भएको छैन। संक्रमणको जोखिम हटेपछि उत्पादन क्रमशः सामान्य अवस्थामा फर्किने अपेक्षा गरिएको भए पनि तत्काल उत्पादन वृद्धि हुन नसक्दा मूल्य अझै उच्च रहेको व्यवसायीहरूको भनाइ छ।
कुखुरा पालन व्यवसायमा रोगको असर हटे पनि नयाँ चल्ला हुर्काएर बजारयोग्य बनाउन निश्चित समय लाग्ने भएकाले आपूर्तिमा तत्काल सुधार आउन नसकेको व्यवसायीहरूले बताएका छन्। यही कारणले बजारमा कुखुराको अभाव देखिएको र मागको तुलनामा आपूर्ति कम हुँदा मूल्य बढ्दै गएको उनीहरूको दाबी छ।
पटक–पटकको मूल्यवृद्धिले उपभोक्तालाई भने दैनिक खाद्य खर्च व्यवस्थापन गर्न कठिनाइ भइरहेको छ। कुखुराको मासु नेपाली बजारमा सबैभन्दा बढी खपत हुने प्रोटिनयुक्त खाद्य पदार्थमध्ये एक भएकाले यसको मूल्य बढ्दा होटल, रेष्टुराँ, क्याटरिङ व्यवसाय तथा घरायसी उपभोग सबै प्रभावित भएका छन्। मूल्य बढेसँगै कतिपय उपभोक्ताले मासुको उपभोग घटाउन थालेका छन् भने केहीले वैकल्पिक खाद्य वस्तुतर्फ ध्यान दिन थालेका छन्।
कृषि तथा पशुपन्छी क्षेत्रका जानकारहरूका अनुसार उत्पादनलाई छिटो पुनःस्थापना गर्न रोग नियन्त्रण, जैविक सुरक्षा, किसानलाई प्रोत्साहन तथा चल्ला उत्पादनमा सहजता आवश्यक छ। उत्पादन र आपूर्तिमा सुधार आएपछि मात्र बजार मूल्य स्थिर हुने अपेक्षा गरिएको छ। हालका लागि भने कुखुराको मासुको मूल्य उच्च रहने संकेत देखिएको छ, जसले उपभोक्ता र व्यवसायी दुवैलाई चुनौतीपूर्ण अवस्थामा राखेको छ।
