नेपाली क्रिकेट टोलीका कप्तान रोहित पौडेलसहित संयुक्त अरब इमिरेट्स (यूएई) का दुई खेलाडी अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट परिषद् (आईसीसी) को कारबाहीमा परेका छन् । क्वालालम्पुरमा सम्पन्न एसियाली क्रिकेट काउन्सिल (एसीसी) पुरुष प्रिमियर कपको फाइनल खेलका क्रममा आचारसंहिता उल्लंघन गरेको भन्दै आईसीसीले तीनै खेलाडीलाई जरिवाना गरेको हो ।
कारबाहीमा पर्नेमा नेपालका कप्तान रोहित पौडेल तथा यूएईका अदीब उस्मानी र खुजैमा तनवीर रहेका छन् । खेलका क्रममा मैदानमा देखिएको विवाद र खेल सामग्रीको अनुचित प्रयोगलाई आधार बनाएर उनीहरूमाथि फरक-फरक आर्थिक सजाय तोकिएको छ ।
रोहित र अदीबलाई १५ प्रतिशत जरिवाना
नेपालको इनिङ्सको ३१औँ ओभरमा भएको घटनालाई लिएर रोहित पौडेल र यूएईका अदीब उस्मानीलाई म्याच फीको १५ प्रतिशत जरिवाना गरिएको छ ।
खेलका क्रममा अम्पायरको निर्देशन पालना नगरी दुवै खेलाडी मैदानमा भनाभनमा उत्रिएका थिए । स्थिति साम्य पार्न अम्पायरले प्रयास गरे पनि उनीहरूबीच विवाद भएको थियो । मैदानमा खेलाडीबीच हुने सामान्य प्रतिस्पर्धाभन्दा बाहिर गएर अम्पायरको निर्देशन अवज्ञा गरेको र अनुशासनहीन व्यवहार देखाएको ठहर गर्दै आईसीसीले कारबाही गरेको हो ।
क्रिकेटमा खेलाडीको आचरण र मैदानमा देखाउने व्यवहारलाई खेलको महत्वपूर्ण पक्ष मानिन्छ । विशेषगरी अन्तर्राष्ट्रिय प्रतियोगितामा खेलाडीले अम्पायरको निर्णय तथा निर्देशनको सम्मान गर्नुपर्ने हुन्छ । त्यसैले खेलका क्रममा भएको उक्त विवादलाई आईसीसीले गम्भीरतापूर्वक लिएको देखिन्छ ।
खुजैमा तनवीरलाई १० प्रतिशत जरिवाना
यूएईका अर्का खेलाडी खुजैमा तनवीरलाई भने म्याच फीको १० प्रतिशत जरिवाना गरिएको छ । यूएईको इनिङ्सको ४६औँ ओभरमा आउट भएपछि उनले ब्याटले स्टम्पमा प्रहार गरेका थिए ।
आईसीसीले उक्त कार्यलाई खेल सामग्रीको दुरुपयोग अर्थात् अनुचित रूपमा खेल सामग्री प्रयोग गरेको उल्लंघनका रूपमा लिएको छ । खेलाडीले आउट भएपछि निराशा वा असन्तुष्टि व्यक्त गर्न सक्ने भए पनि खेल सामग्रीमा क्षति पुर्याउने वा अनुचित व्यवहार गर्ने कार्यलाई आचारसंहिताले स्वीकार गर्दैन ।
तनवीरको घटनाले खेलाडीले मैदानमा भावनात्मक नियन्त्रण कायम राख्नुपर्ने आवश्यकतालाई पनि उजागर गरेको छ । खेलको दबाब, विकेट गुमाउँदाको निराशा वा हारको सम्भावनाले खेलाडीको व्यवहार प्रभावित हुन सक्ने भए पनि अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा अनुशासनलाई उच्च प्राथमिकता दिइन्छ ।
तीनै खेलाडीको रेकर्डमा डिमेरिट अंक थप
आईसीसीको लेभल-१ आचारसंहिता उल्लंघनअन्तर्गत कारबाहीमा परेका तीनै खेलाडीको अनुशासन रेकर्डमा एक-एक डिमेरिट अंक थप गरिएको छ ।
डिमेरिट अंक खेलाडीको अनुशासनसम्बन्धी रेकर्डमा राखिने अंक हो । यस्ता अंकले खेलाडीको मैदानबाहिरको व्यवहार मात्र नभई भविष्यमा हुने सम्भावित अनुशासनात्मक कारबाहीमा पनि प्रभाव पार्न सक्छ । लगातार आचारसंहिता उल्लंघन हुँदा खेलाडीमाथि थप कडा सजायको जोखिम बढ्न सक्छ ।
खेलाडीले स्वीकार गरे सजाय
मैदानका अम्पायरहरूले बुझाएको प्रतिवेदनका आधारमा म्याच रेफ्री अली नक्वीले तीनै खेलाडीमाथि सजाय तोकेका हुन् । खेलाडीहरूले आईसीसीले निर्धारण गरेको कारबाही स्वीकार गरिसकेका छन् ।
सजाय स्वीकार गरेपछि यस विषयमा थप औपचारिक सुनुवाइ आवश्यक नपरेको हो । आईसीसीको आचारसंहिता कार्यान्वयन प्रक्रियाअनुसार लेभल-१ का उल्लंघनमा सामान्यतया आर्थिक जरिवाना र डिमेरिट अंकजस्ता सजाय हुने गर्छन् ।
मैदानको प्रतिस्पर्धासँगै अनुशासनमा जोड
एसीसी प्रिमियर कपको फाइनलजस्तो महत्वपूर्ण खेलमा नेपाल र यूएईका खेलाडी कारबाहीमा पर्नुले अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेटमा अनुशासनको महत्वलाई पुनः देखाएको छ । खेलाडीको प्रदर्शन, कप्तानी र प्रतिस्पर्धासँगै मैदानमा देखाउने व्यवहार पनि क्रिकेटको प्रतिष्ठासँग जोडिएको हुन्छ ।
रोहित पौडेल नेपाली क्रिकेटका महत्वपूर्ण खेलाडी तथा कप्तान हुन् । उनीमाथिको कारबाहीले नेपाली टोलीका लागि आगामी प्रतियोगितामा खेलाडीको अनुशासन र मैदानमा भावनात्मक नियन्त्रण कायम राख्नुपर्ने सन्देश दिएको छ । त्यस्तै, यूएईका दुवै खेलाडीको कारबाहीले अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेटमा नियम सबैका लागि समान रूपमा लागू हुने तथ्यलाई स्पष्ट पारेको छ ।

