चालु आर्थिक वर्ष २०८३/८४ को पहिलो दुई महिनामा २० वाणिज्य बैंकमध्ये १४ वटा बैंकको निक्षेप बढेको छ भने ६ वटा बैंकको निक्षेप घटेको छ। बैंकगत विवरणअनुसार असार मसान्तको तुलनामा भदौ मसान्तसम्म वाणिज्य बैंकहरूको कुल निक्षेप ६७ अर्ब ३४ करोड रुपैयाँले वृद्धि भएको छ।
असार मसान्तमा २० वाणिज्य बैंकसँग कुल ७४ खर्ब ९८ अर्ब २१ करोड रुपैयाँ निक्षेप रहेकोमा भदौ मसान्तसम्म उक्त रकम बढेर ७५ खर्ब ६५ अर्ब ५५ करोड रुपैयाँ पुगेको हो। यस अवधिमा बैंकहरूको कुल निक्षेप करिब ०.९ प्रतिशतले बढेको देखिन्छ।
कुल निक्षेपको आकारका आधारमा ग्लोबल आइएमई बैंक अगाडि रहेको छ। बैंकसँग असार मसान्तमा ७ खर्ब ४४ करोड रुपैयाँ निक्षेप रहेकोमा भदौ मसान्तसम्म बढेर ७ खर्ब १ अर्ब ७ करोड रुपैयाँ पुगेको छ। यसपछि राष्ट्रिय वाणिज्य बैंक ६ खर्ब ९३ अर्ब ८६ करोड रुपैयाँ र नबिल बैंक ६ खर्ब २० अर्ब ५६ करोड रुपैयाँ निक्षेपसहित क्रमशः दोस्रो र तेस्रो स्थानमा छन्।
दुई महिनाको अवधिमा निक्षेप रकम बढाउने बैंकमध्ये नबिल बैंक सबैभन्दा अगाडि देखिएको छ। बैंकको निक्षेप १८ अर्ब ६८ करोड रुपैयाँले बढेको छ। भदौ मसान्तसम्म नबिल बैंकले असार मसान्तको तुलनामा उल्लेख्य रूपमा निक्षेप विस्तार गरेको हो।
त्यस्तै, नेपाल एसबीआई बैंकको निक्षेप १६ अर्ब ३५ करोड रुपैयाँले बढेको छ भने कुमारी बैंकको निक्षेप १५ अर्ब २६ करोड रुपैयाँले वृद्धि भएको छ। एभरेष्ट बैंक र राष्ट्रिय वाणिज्य बैंकको निक्षेप पनि दुई महिनाको अवधिमा १२ अर्ब रुपैयाँभन्दा बढीले बढेको छ।
बैंकहरूको निक्षेप बढ्नुमा ग्राहकबाट संकलित बचत तथा मुद्दती निक्षेप, संस्थागत निक्षेप र बैंकिङ प्रणालीमा रहेको तरलताको अवस्थालगायत विभिन्न पक्षले प्रभाव पार्ने गर्छन्। यद्यपि पहिलो दुई महिनाको तथ्यांकले सबै बैंकमा निक्षेप संकलन समान गतिमा अघि नबढेको देखाएको छ।
यस अवधिमा ६ वटा वाणिज्य बैंकको निक्षेप भने असार मसान्तको तुलनामा घटेको छ। सबैभन्दा धेरै निक्षेप घट्ने बैंकमा एनआईसी एशिया बैंक रहेको छ। बैंकको निक्षेप १३ अर्ब ९० करोड रुपैयाँले घटेको छ।
त्यस्तै, प्राइम कमर्सियल बैंकको निक्षेप ९ अर्ब ३ करोड रुपैयाँले घटेको छ भने कृषि विकास बैंकको निक्षेप ८ अर्ब ९० करोड रुपैयाँले घटेको छ। नेपाल इन्भेष्टमेन्ट मेगा बैंक, प्रभु बैंक र एनएमबी बैंकको निक्षेप पनि दुई महिनाको अवधिमा घटेको बैंकगत विवरणले देखाएको छ।
बैंकिङ प्रणालीको समग्र निक्षेपमा वृद्धि भए पनि बैंकअनुसारको अवस्थालाई हेर्दा निक्षेप संकलनमा असमानता देखिएको छ। केही बैंकले दुई महिनामै १५ देखि १९ अर्ब रुपैयाँसम्म निक्षेप बढाएका छन् भने केही बैंकले दोहोरो अंकको अर्ब रुपैयाँमा निक्षेप गुमाएका छन्।
निक्षेप बैंकहरूको कर्जा प्रवाह तथा समग्र बैंकिङ गतिविधिको महत्वपूर्ण आधार भएकाले यसको वृद्धिदरले बैंकहरूको स्रोत परिचालनमा समेत प्रभाव पार्छ। चालु आर्थिक वर्षको सुरुआती दुई महिनामा समग्र बैंकिङ प्रणालीमा निक्षेप विस्तार भए पनि कुन बैंकले कति दरमा स्रोत परिचालन गर्न सके भन्नेमा भने उल्लेख्य अन्तर देखिएको छ।
असारदेखि भदौसम्मको दुई महिनाको तथ्यांकले बैंकिङ प्रणालीमा कुल निक्षेप बढेको पुष्टि गरे पनि व्यक्तिगत बैंकहरूको निक्षेप संकलनमा फरक–फरक प्रवृत्ति देखिएको छ।

