अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको आम्दानीको प्रमुख स्रोत अहिले परम्परागत घरजग्गा व्यवसाय नभई क्रिप्टोकरन्सी व्यवसाय बनेको खुलासा भएको छ। हालै सार्वजनिक गरिएको संघीय वित्तीय विवरणले ट्रम्पले पछिल्लो एक वर्षमा डिजिटल सम्पत्तिसँग सम्बन्धित विभिन्न व्यवसायबाट उल्लेखनीय आम्दानी गरेको देखाएको हो। प्रतिवेदनअनुसार उनले क्रिप्टो क्षेत्रमा मात्रै करिब एक अर्ब २० करोड अमेरिकी डलर बराबरको आय आर्जन गरेका छन्, जसले उनको दशकौँदेखि स्थापित घरजग्गा कारोबारलाई समेत पछि पारेको छ।
संघीय वित्तीय प्रतिवेदनका अनुसार ट्रम्प आबद्ध रहेको वर्ल्ड लिबर्टी फाइनान्सियल कम्पनीले सबैभन्दा ठूलो योगदान दिएको छ। उक्त कम्पनीले नयाँ डिजिटल वित्तीय सेवा विस्तार, क्रिप्टोसम्बन्धी उत्पादन सार्वजनिक गर्ने तथा ‘गभर्नेन्स टोकन’ बिक्रीमार्फत ५० करोड डलरभन्दा बढी आम्दानी गरेको उल्लेख गरिएको छ। कम्पनीले आफ्ना सेवामा लगानीकर्ताको आकर्षण बढेसँगै आयमा उल्लेखनीय वृद्धि भएको जनाएको छ।
त्यस्तै, ट्रम्पसँग सम्बन्धित अर्को संस्था सीआईसी डिजिटल एलएलसी ले पनि ठूलो रकम आम्दानी गरेको प्रतिवेदनमा उल्लेख छ। यस कम्पनीले ट्रम्पको नाम, ब्रान्ड र सार्वजनिक छविलाई आधार बनाएर ‘मिम क्वाइन’ बजारमा ल्याएको थियो। ती डिजिटल टोकनको बिक्रीबाट ६० करोड डलरभन्दा बढी आम्दानी भएको विवरणमा जनाइएको छ। यद्यपि प्रारम्भिक बिक्रीपछि ती टोकनको बजार मूल्यमा तीव्र उतारचढाव देखिएको र पछिल्लो समय मूल्यमा उल्लेखनीय गिरावट आएको पनि प्रतिवेदनले औँल्याएको छ।
प्रतिवेदनले ट्रम्पको क्रिप्टो व्यवसाय विस्तारमा निजी क्षेत्रका प्रभावशाली लगानीकर्ताको भूमिका पनि उल्लेख गरेको छ। विशेषगरी दुई अर्बपति लगानीकर्ताले वित्तीय तथा रणनीतिक सहयोग उपलब्ध गराएकाले व्यवसायले छोटो अवधिमै तीव्र विस्तार गर्न सकेको जनाइएको छ। उनीहरूको लगानी र प्रविधिगत सहकार्यले नयाँ डिजिटल परियोजना अघि बढाउन सहज भएको प्रतिवेदनमा उल्लेख छ।
यससँगै ट्रम्प प्रशासनले क्रिप्टो उद्योगप्रति अपनाएको नीतिले पनि व्यवसायलाई सकारात्मक प्रभाव पारेको विश्लेषण गरिएको छ। डिजिटल सम्पत्तिमाथि अत्यधिक नियमन नगर्ने र उद्योगमैत्री वातावरण सिर्जना गर्ने सरकारी दृष्टिकोणका कारण लगानीकर्ताको विश्वास बढेको तथा नयाँ परियोजनामा पूँजी प्रवाह सहज बनेको प्रतिवेदनले संकेत गरेको छ।
यद्यपि ट्रम्पको परम्परागत घरजग्गा व्यवसाय भने अझै पनि बलियो अवस्थामा रहेको देखिन्छ। विभिन्न मुलुकमा होटल, आवासीय परियोजना तथा व्यावसायिक संरचनासम्बन्धी ब्रान्ड लाइसेन्सिङ र विकास सम्झौताबाट उनले उल्लेखनीय आम्दानी गरेका छन्। अन्तर्राष्ट्रिय साझेदारीमार्फत सञ्चालन गरिएका परियोजनालाई ट्रम्प समूहको इतिहासकै सबैभन्दा ठूलो विश्वव्यापी विस्तारका रूपमा हेरिएको छ।
प्रतिवेदनमा उल्लेख गरिएका अधिकांश अन्तर्राष्ट्रिय साझेदार मुलुकहरू अहिले अमेरिकासँग व्यापार, भन्सार महसुल, सुरक्षा सहकार्य तथा अन्य कूटनीतिक विषयमा वार्तामा संलग्न रहेको पनि उल्लेख गरिएको छ। यसले ट्रम्पको निजी व्यापारिक गतिविधि र अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्धबीचको सन्तुलनबारे राजनीतिक तथा आर्थिक वृत्तमा थप बहस सुरु हुने संकेत देखिएको छ।
क्रिप्टो व्यवसायबाट भएको उच्च आम्दानी सार्वजनिक भएसँगै डिजिटल सम्पत्तिको बजारमा राजनीतिक नेतृत्वको संलग्नता, सम्भावित हितको द्वन्द्व, नियामक नीतिको प्रभाव तथा सार्वजनिक पदमा रहेका व्यक्तिको निजी व्यवसायबारे नयाँ प्रश्न उठ्न थालेका छन्। समर्थकहरूले यसलाई नयाँ प्रविधि र वित्तीय नवप्रवर्तनको सफल उदाहरणका रूपमा व्याख्या गरेका छन् भने आलोचकहरूले सार्वजनिक पद र निजी आर्थिक हितबीच स्पष्ट पारदर्शिता आवश्यक रहेको बताएका छन्। आगामी दिनमा ट्रम्पको क्रिप्टो कारोबार र त्यससँग जोडिएका नीतिगत निर्णयहरू अमेरिकी राजनीति तथा अन्तर्राष्ट्रिय वित्तीय बजारमा चासोको विषय बन्ने देखिएको छ।
