बाढीपहिरोका कारण क्षतिग्रस्त जलविद्युत् आयोजना पुनर्निर्माण गरी पुनः सञ्चालनमा ल्याउनुका साथै थप विद्युत् उत्पादन सुरु भएपछि माण्डु हाइड्रोपावर लिमिटेडको वित्तीय अवस्थामा उल्लेख्य सुधार आएको छ । चालु आर्थिक वर्ष २०८३/८४ को पहिलो त्रैमासमा कम्पनीको विद्युत् बिक्री आम्दानी दोब्बरभन्दा बढीले बढ्दा खुद नाफा ३३१.९५ प्रतिशतले वृद्धि भएको हो ।
कम्पनीले सार्वजनिक गरेको पहिलो त्रैमासको अपरिष्कृत वित्तीय विवरणअनुसार समीक्षा अवधिमा २१ करोड ७१ लाख रुपैयाँ खुद नाफा आर्जन गरेको छ । गत आर्थिक वर्षको सोही अवधिमा कम्पनीले ५ करोड ३ लाख रुपैयाँ मात्रै नाफा कमाएको थियो। यसरी एक वर्षको अवधिमा कम्पनीको खुद नाफा चार गुणाभन्दा बढी भएको छ ।
कम्पनीको नाफामा आएको सुधारको मुख्य आधार विद्युत् बिक्री आम्दानीमा भएको वृद्धि हो । समीक्षा अवधिमा विद्युत् बिक्रीबाट कम्पनीले ३४ करोड ३० लाख रुपैयाँ आम्दानी गरेको छ । गत वर्षको पहिलो त्रैमासमा यस्तो आम्दानी १६ करोड ६४ लाख रुपैयाँ थियो । यसअनुसार विद्युत् बिक्री आम्दानी १०६.१० प्रतिशतले बढेको हो ।
सन् २०२४ सेप्टेम्बरमा आएको बाढीपहिरोले कम्पनीको २२ मेगावाट क्षमताको बागमती साना जलविद्युत् आयोजनाको पावरहाउस र हेडवर्क्समा ठूलो क्षति पुर्याएको थियो । त्यसपछि अवरुद्ध भएको विद्युत् उत्पादन पुनर्निर्माणपछि चरणबद्ध रूपमा पुनः सञ्चालनमा आएको कम्पनीले जनाएको छ । यसका अतिरिक्त १० मेगावाट क्षमताबाट समेत विद्युत् उत्पादन सुरु भएको छ । पुरानो आयोजनाको पुनः सञ्चालन र नयाँ क्षमताबाट उत्पादन सुरु हुनुले कम्पनीको आम्दानी बढाउन महत्वपूर्ण योगदान पुर्याएको देखिन्छ ।
विद्युत् बिक्री आम्दानीसँगै कम्पनीको सञ्चालन नाफामा पनि सुधार आएको छ । गत वर्षको पहिलो त्रैमासमा १४ करोड ६९ लाख रुपैयाँ रहेको सञ्चालन नाफा समीक्षा अवधिमा बढेर ३१ करोड ३९ लाख रुपैयाँ पुगेको छ । सञ्चालन तथा मर्मत खर्च ७८ लाख ६८ हजार रुपैयाँबाट बढेर १ करोड ४७ लाख ८१ हजार रुपैयाँ पुगे पनि आम्दानीको तुलनामा खर्चको वृद्धि कम रहेकाले नाफामा सकारात्मक प्रभाव परेको छ ।
कम्पनीको वित्तीय खर्चमा आएको कमीले पनि नाफा बढाउन सहयोग गरेको छ । गत वर्ष ५ करोड ३० लाख रुपैयाँ रहेको वित्तीय खर्च समीक्षा अवधिमा घटेर ३ करोड ८९ लाख रुपैयाँमा सीमित भएको छ । यसअनुसार वित्तीय खर्च २६.६१ प्रतिशतले घटेको छ । अर्कोतर्फ, ह्रासकट्टी तथा एमोर्टाइजेसन खर्च भने ४ करोड २२ लाख रुपैयाँबाट बढेर ५ करोड १३ लाख रुपैयाँ पुगेको छ ।
नाफा बढेसँगै कम्पनीको प्रतिसेयर आम्दानी (ईपीएस) मा समेत उल्लेख्य सुधार आएको छ । गत वर्षको पहिलो त्रैमासमा ३.६९ रुपैयाँ रहेको ईपीएस समीक्षा अवधिमा बढेर १४.४७ रुपैयाँ पुगेको छ । कम्पनीले सार्वजनिक गरेको विवरणमा यो प्रतिसेयर आम्दानी सम्बन्धित त्रैमासको मात्रै भएको स्पष्ट पारेको छ । त्यस्तै, प्रतिसेयर नेटवर्थ १४३.०८ रुपैयाँबाट बढेर १५१.२० रुपैयाँ पुगेको छ ।
कम्पनीको चुक्तापूँजी १० प्रतिशत बोनस सेयर वितरणपछि बढेर १ अर्ब ५० करोड रुपैयाँ पुगेको छ । पूँजी बढे पनि नाफामा भएको उच्च वृद्धिले प्रतिसेयर आम्दानीमा सकारात्मक प्रभाव पारेको हो ।
तर, नाफामा सुधार देखिए पनि कम्पनीको अल्पकालीन वित्तीय अवस्था भने अझै चुनौतीपूर्ण देखिन्छ । समीक्षा अवधिमा कम्पनीको चालु सम्पत्ति २६ करोड ६३ लाख रुपैयाँ र चालु दायित्व ३२ करोड ३३ लाख रुपैयाँ रहेको छ । यसअनुसार चालु सम्पत्तिले चालु दायित्व धान्न करिब ५ करोड ७० लाख रुपैयाँ अपुग देखिन्छ । कम्पनीको चालु अनुपात ०.८२ रहेको छ । असार मसान्तको ०.३२ भन्दा सुधार भए पनि अघिल्लो वर्षको असोजमा रहेको १.१९ भन्दा कम हो ।
त्यस्तै, कम्पनीको दीर्घकालीन तथा अल्पकालीन ऋण जोड्दा कुल ऋण करिब २ अर्ब ८१ करोड ८१ लाख रुपैयाँ रहेको छ । अघिल्लो वर्षको सोही अवधिमा यस्तो ऋण २ अर्ब ८४ करोड ३७ लाख रुपैयाँ थियो । यसले कम्पनीको कुल ऋण केही घटेको देखाउँछ ।
यसका अतिरिक्त कम्पनीले रिभर पावर कम्पनी लिमिटेडमा ४० करोड रुपैयाँ लगानी गरेको जनाएको छ । उक्त लगानीबाट प्राप्त हुने प्रतिफल र आफ्नै आयोजनाबाट हुने नियमित विद्युत् उत्पादनले आगामी दिनमा कम्पनीको वित्तीय प्रदर्शन निर्धारण गर्नेछ ।
बाढीपहिरोबाट प्रभावित आयोजना पुनर्निर्माण गरी उत्पादनलाई पुनः लयमा फर्काउन सफल हुनु माण्डु हाइड्रोपावरका लागि सकारात्मक पक्ष बनेको छ । विद्युत् बिक्री आम्दानी र सञ्चालन नाफामा आएको सुधारले कम्पनीको वित्तीय अवस्थामा पुनरुत्थानको संकेत गरे पनि कमजोर चालु अनुपात, ऋणको आकार र उत्पादनको निरन्तरताले आगामी वित्तीय प्रदर्शनमा महत्वपूर्ण भूमिका खेल्ने देखिन्छ ।
१


